پست: 861  |  موضوع مرتبط: عمومی

قاعده شناخت صفات خداوند متعال

41 ـ در حقیقت، دلیل و استناد ما در همه ی آن چه از صفت بارى تعالی، چه به صورت مشروح، چه مختصر، و چه به طور اثبات یا نفى  بیان كردیم، بر قرآن كریم و سنت پیامبر (ص) و گذشتگان و پیشینیان صالح و نیكوكار، و امامانِ اهل سنت و جماعت بوده است .

42 ـ بر این عقیده ایم كه باید كلام صریح و آشكار قرآن و سنت را بر ظاهر و حقیقت آن حمل كرد، چنان كه بارى تعالی شایسته و سزاوار آن معنى  باشد. و از گمراهانى  كه صفت بارى تعالی را تأویل كرده و به آن چه خدا و رسول خدا (ص) خواستند عمل نكردند، برائت و دورى  مى جوییم .

و همچنین خود را از راه مُعطّله (پیروان مذهب تعطیل در اصطلاح اهل سنت فرقه هاى  مذهبى  كه منكر صفات بارى  تعالی بوده و از خداوند، نفى  اسما و صفات مى كرده اند. فرقه ی اسماعیلیه را نیز به این نام خوانده اند ـ فرهنـگ فارسی عمید ـ ویراستار) كسانى كه صفات بارى تعالی را تعطیل كرده و آن معنا و مفهومى  كه در آن صفات است آن را براى  بارى تعالی ثابت نمى سازد، برائت مى جوییم .

وهمچنین از راه كسانى كه در آن صفات، غُلُو و زیاده روى  كرده، آن را به صفات مخلوقات تشبیه مى كنند و یا براى  آن چگونگى  و كیفیتى  ثابت مى كنند، برائت و دورى  مى جوییم .

43 ـ ما یقین داریم كه آن چه در قرآن و سنت آمده حق و حقیقت است، و در آن هیچ اختلاف و نقصى  وجود ندارد؛ چنان كه بارى تعالی مى فرماید: )أفلا یتدبرون القرآن ولو كان من عند غیر الله لوجدوا فیه اختلافا كثیرا(82)( . [النساء] .

[آیا در قرآن نمى اندیشند و تأمل نمى كنند؟ و اگر از جانب غیر خدا بود، در آن بسیار اختلاف مى یافتند] .

زیرا تناقض و اختلاف در اخبار، موجب آن مى شود كه برخى  آن برخى  دیگر آنرا رد نماید: و این امر (كه برخى  از آیات و احادیث برخى  دیگر آنرا تكذیب و رد نماید) در اقوال خدا و رسولش مستحیل و ناممكن است .

44 ـ هركس ادعا كند كه در قرآن و سنت پیامبر (ص) تناقض و اختلاف وجود دارد، دلالت بر بدى ِ قصد و نیت و گمراهى ِ قلب مى كند و بایستى  توبه كرده، به سوى  خداى  متعال باز گردد و از گمراهى  و جهالت، دورى  جوید .

هركس به فكرش چنین آید كه در قرآن و سنت پیامبر (ص) اختلاف و تناقض وجود دارد، از چند حال خارج نیست: یا از كمى  دانش و معرفت اوست، یا از عدم فهم و ادراك اوست، و یا از كم فكرى  و نیندیشیدن در قرآن و سنت پیامبر (ص) و معانى  آن مى باشد؛ پس بایستى  چنین فردى  در آموختن علم و معرفت صحیح، بكوشد و با اندیشه و تدبر در آیات قرآن و معانى  آن، تلاش نماید تا حقیقت و یقین، براى  او روشن شود، و اگر نتوانست حقیقت را بداند، امور چنین مسایلى  را به عالمان دین اسلام واگذاشته و از تصور بى جا و تأمل جاهلانه در باره آن دورى  جوید (و به آن ایمان آورده) و چنان گوید كه صاحبان علم راستین مى گویند كه: )آمنّا به كل من عند ربنا( . [آل عمران 7] .

[(علما و اهل دانش گویند): ما به آن ایمان آوردیم (كه همه ـ‌ محكم و متشابه قرآن ـ) از جانب پروردگار ما آمده است] .

و بداند كه در قرآن و سنت پیامبر (ص) هیچ تناقض و اختلافى  وجود ندارد .